Perdah, betonun yüzünü belirler
Beton dökülüp mastarlandıktan sonra yüzeyi hâlâ gevşek ve gözeneklidir. Helikopterli perdah, bu yüzeyi priz almaya başladığı anda döner kanatlı makinelerle defalarca tarayarak sıkılaştırır. Su ve hava kabarcıkları dışarı alınır, ince harç yüzeye toplanır, zemin düz ve sert bir kabuk kazanır. Bu kabuğun kalitesi, zeminin yıllarca tozuyup tozumayacağını büyük ölçüde belirler.
Doğru an nasıl yakalanır?
Perdah ne erken ne geç başlamalı. Beton çok yumuşakken giren makine yüzeyi dalgalandırır, sertleşmiş betona giren makine ise artık bir şey yapamaz. Sahada kullandığımız ölçü basittir: yüzeye basan botun bıraktığı iz birkaç milimetreye indiğinde disk turu başlar. Bu an yazın öğleden sonra birkaç saatte, kışın gece yarısına doğru gelebilir. Bu yüzden ekibimiz döküm bitince eve gitmez; betonun başında bekler.
Turlar
1. Disk turu
Kanatların altına geniş bir disk takılır. Disk, yüzeyi kırmadan ilk düzlemeyi yapar ve ince harcı yukarı çeker.
2. Düz kanat turları
Disk çıkarılır, kanatlar giderek dikleştirilerek birkaç tur atılır. Her turda yüzey biraz daha kapanır ve parlamaya başlar.
3. Kenar ve köşe
Makinenin giremediği kolon dipleri, duvar kenarları ve gider çevresi el malası ya da küçük çaplı makineyle bitirilir. Zeminin en çok şikâyet aldığı yerler buralardır, bu yüzden ayrı bir usta görevlendiririz.
4. Kür
Son turdan hemen sonra yüzeye kür malzemesi püskürtülür ya da örtü serilir. Kürsüz bırakılan perdahlı yüzey rüzgârda hızla su kaybeder ve kılcal çatlak yapar.
Sertleştirici serpme ne zaman gerekli?
Forklift, transpalet ve sürekli tekerlek trafiği olan zeminlerde perdahın ilk turlarında yüzeye kuvars ya da korund esaslı kuru sertleştirici serpilir. Malzeme, betonun kendi suyuyla ıslanıp perdahla yüzeye işlenir ve birkaç milimetrelik çok sert bir tabaka oluşturur. Ayrıntısı yüzey sertleştirici serpme sayfasında. Renkli sertleştirici kullanmak da mümkündür; ancak geniş alanda ton farkı olabileceğini baştan söyleriz.
Perdah ile parlatma karıştırılmasın
Helikopterli perdah taze betonda yapılır, beton silim parlatma ise betonun sertleşmesinden sonra elmas disklerle. Perdahlı bir zemin düzgün ve hafif ipeksidir ama ayna gibi parlamaz. Parlak görünüm isteniyorsa zemin sonradan silimle bitirilir; o durumda perdahı parlatmaya göre daha sıkı ve düz yaparız. İkisini de yaptığımız için zemini baştan bu sona göre planlıyoruz.
Sahada en çok karşılaştığımız sorunlar
- Yüzeyde kabuk soyulması: Çok erken kapatılan yüzeyin altında hava kalır; zemin birkaç ay sonra pul pul kalkar.
- Kanat izi ve yanık: Geç perdahta kanatlar yüzeyi yakar, koyu halkalar bırakır.
- Su serpmek: Kurumuş yüzeyi kurtarmak için serpilen su, yüzeyi zayıflatır ve tozumaya yol açar.
- Kenarların unutulması: Makine perdahı biter, kolon dipleri pürüzlü kalır.
İç mekân şapı
Konut, ofis ve ticari yapılarda kaplama altına gelen şaplar da helikopterle perdahlanabilir. Mala şapa göre çok daha düz ve hızlı bir sonuç verir; parke, vinil ya da epoksi altında bu düzlük doğrudan işe yarar. Bkz. helikopterli şap dökümü.
Nerede perdah yapıyoruz?
Kendi döktüğümüz saha betonunun perdahını her zaman biz yaparız. Başka bir ekibin dökümünde yalnız perdah için de çağrılabiliriz; bu durumda santral ve döküm saatini önceden bilmemiz gerekir. Esenyurt'tan Hadımköy, Arnavutköy, Silivri ve Trakya'ya kadar çalışıyoruz.